درز انقطاع چیست و چگونه محاسبه می شود؟

اولین قدم در ترسیم نقشه های معماری مشخص کردن محدوده ی زمین است. سوالی در این جا مطرح است که آیا طراح معمار می تواند از تمام محدوده ی زمین خود استفاده کند یا خیر؟ پاسخ این سوال خیر است، چرا که ما مفهومی به نام درز انقطاع رو به رو هستیم. در این مقاله می خواهیم ببینیم درز انقطاع چیست و چگونه محاسبه می شود؟

تاریخچه درز انقطاع

در خلال زلزله سال ۱۹۸۵ مکزیکوسیتی حدود ۴۲۰ ساختمان تخریب شدند. حدود ۲۰ درصد از این ۴۲۰ ساختمان بر اثر نیروی ضربه ای که ساختمان های مجاور آن ها در خلال زلزله به آن ساختمان ها وارد کرده بودند تخریب شدند. به همین دلیل از همان موقع راهکارهایی برای جلوگیری از برخورد ساختمان ها به یکدیگر در حین زلزله پیش بینی شد که یکی از ساده ترین و اجرایی ترین راهکارها رعایت درز انقطاع می باشد. لذا از همان موقع در آیین نامه های طراحی لرزه ای ساختمان ها یک مقدار حداقلی برای درز انقطاع مشخص گردید.

درز انقطاع چیست؟

در محل هایی که ساختمان ما مجاور به ساختمان همسایه باشد، طراح معمار باید یک فاصله ای میان ساختمان ما و ساختمان همسایه در نظر بگیرد که در زمان زلزله این دو ساختمان به یکدیگر ضربه نزنند. به این فاصله درز انقطاع می گویند. به عبارت دیگر پلان معماری ساختمان باید به اندازه درز انقطاع از محدوده زمین که قبلا تعیین شده است کوچکتر باشد. در تصویر زیر برای روشن تر شدن مطلب تصویری از درز انقطاع آورده شده است.

درز انقطاع

محاسبه درز انقطاع

حال که با مفهوم و فلسفه درز انقطاع آشنا شدیم می خواهیم ببینیم محاسبه مقدار درز انقطاع به چه صورت باید انجام شود. در ویرایش چهارم استاندارد ۲۸۰۰ (آیین نامه طراحی لرزه ای ساختمان ها) در بند ۱-۴ که به ملاحظات معماری اختصاص دارد در مورد درز انقطاع چنین آورده شده است:

برای حذف و یا کاهش خسارات ناشی از ضربه ساختمان های مجاور به یکدیگر، ساختمان ها باید با پیش بینی درز انقطاع از یکدیگر جدا شده و یا با فاصله ای حداقل از مرز مشترک با زمین های مجاور ساخته شوند و فاصله درز انقطاع باید با مصالح کم مقاومت که در هنگام وقوع زلزله در اثر برخورد دو ساختمان به آسانی خرد می شوند، پر بشود به طوری که پس از زلزله به راحتی قابل جایگزینی و بهسازی باشد.

 

هم چنین استاندارد ۲۸۰۰ در ادامه برای ساختمان های ۸ طبقه و کمتر میزان این فاصله را برابر با پنج هزارم ارتفاع سازه از روی تراز پایه تعیین می کند.

منظور از تراز پایه، ترازی از ساختمان است که در هنگام زلزله از آن تراز به پایین ساختمان تغییر مکانی نسبت به زمین ندارد و در حین زلزله با زمان حرکت می کند.

برای ساختمان های دارای بیش از ۸ طبقه و یا ساختمان ها با اهمیت زیاد و خیلی زیاد مقدار درز انقطاع باید با استفاده از تغییر مکان جانبی غیر خطی سازه تعیین شود. در این حالت مهندس معمار دیگر توانایی تعیین درز انقطاع را نداشته و مهندس طراح سازه باید این مقدار را به مهندس معمار گزارش کند.

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    منو اصلی